چکيده مقاله:

در اين مقاله سعي بر اين است که کلمه مهر و معاني آن در روزگار باستان و در بينشهاي مختلف مورد بررسي قرار گرفته و سپس به چگونگي پيدايش اعياد ايرانيان باستان از جمله جشن مهرگان و روايت هاي مختلف در برپايي آن پرداخته شود.بعضي از آداب ورسوم ايرانيان باستان در آسياي صغير رسوخ کرده و هنوز هم به حيات خود ادامه مي دهد.از جملة اين رسوم مهرپرستي و تاثير آن در غرب و مناطق ديگر مي باشد.همچنين سعي شده است تا سير تحول جشن مهرگان در طول تاريخ ايران مورد بررسي قرار گرفته و نيز به نفوذ مهرگان در شعر شاعران ايراني پرداخته شود.

مقدمه:

بعضي از آداب و رسوم در بين ملتهاي باستان چنان ريشه دوانده و رسوخ کرده است که با تحولات بزرگ اجتماعي نيز از بين نرفته و هميشه پايدار مانده است و حتي وقتي که علت ايجاد آن رسم و عادت نيز از ميان رفته يا فراموش شده است براي بقاي خود بهانه و علت ديگري يافته.سرچشمه ي بسياري از جشنهاي بزرگ را که در ميان ملتهاي گوناگون امروز مرسوم است،در زمانهاي پيش از تاريخ مي توان جستجو کرد،علت بر پا داشتن اين جشنها اغلب از ياد رفته و بهانه هاي تازه تري بجاي آنها قرار گرفته است.از خصائص بشر است که به عادات خود دل بسته و تا آنجا که با احتياجاتش منافي نباشد آنها را حفظ کند ويا اينکه با نيازهاي جديد خود منطبق سازد و براي حفظ آنها اصرار ورزد و همين پافشاري در حفظ يادگارهاي ديرين نشانه ي دوام و بقاي روح ملی ايشان است.ايرانيان،بسياري از خصائص ملي خود را نگه داشته و چون ميراثي گرانبها آنها را حفظ کرده اند.از جمله